"Kelimelerin gücüyle dünyaları değiştirin."
"Kelimelerin gücüyle dünyaları değiştirin."
Eyüp'ün arka sokaklarındaki bir çay bahçesinde gece yarısı tek başına oturan bir varlık, zamanın dışından tüm hayatları aynı anda hatırlıyor. Balat'ın dar sokaklarından Mars'ın bakır gökyüzüne, Ren Nehri'nin köprüsünden Kadıköy'ün mutfağına — her karar anında orada olmuş ama hiç müdahale etmemesi gereken bu gözlemci, kurallarını çiğnedikçe insanlaşıyor. On
Boğaziçi'nde okuyan Orhun ile mahallenin ağabeyi Yasin arasındaki sokak sohbeti, yazarlık kursundan doğan absürt bir hikâyeye dönüşüyor. Patronaj, sınıf farkı ve yaratıcı yazarlığın mahalle gerçeğiyle karşılaşması.
Şehnaz'ın hayatına giren masum yüzlü Eren, bir akşam her şeyi altüst ediyor. Romantik komedi gibi başlayan öykü, cinayete tanıklık, istihbarat sorgusu ve düşmüş bir melekle karşılaşmayla noktalanıyor.
Aleyna ve Burcu Anadolu yakasının gözde mekânında brunch yapıyor. Yüzeyde iltifatlar, altında savaş. İki kadının birbirinden sakladığı sırlar, son iki cümlede havaya uçuyor.
Alacakaranlık Kuşağı'na selam duran bu öykü, otuz yıldır kör bir babanın, kızının uzaylı sevgilisiyle tanışmasını anlatıyor. Anadolu babası ile dünya dışı varlık arasındaki diyalog komik başlayıp, kanser itirafı ve uzay saldırısıyla karanlığa sürükleniyor. İlk düğme umut, son düğme ölüm.
Ünlü ressam Rachel Raven, gecenin ikisinde son tablosu üzerinde çalışırken kapısı çalınıyor. Açmıyor. Bir saat sonra kapısının önünde bir ceset bulunuyor — çizdiği tablonun aynısı. Sanatın gerçeği yaratıp yaratamayacağını sorgulayan bu öykü, Mars kolonisinde geçiyor.
Zeliha ve Tahsin kiralık daire arıyor. Instagram hayalleri, kentsel dönüşüm tuzakları ve influencer karşılaşmaları arasında, bedava bir tripleks teklifiyle karşılaşıyorlar. Tahsin'in sessiz kararı, öyküyü sosyal hicivden İskandinav mitolojisine taşıyor.
Alfred ve Joanne'un kafe buluşması, yüzeyde sıradan bir aşk sahnesiyken altında hesapçı bir zihnin planları işliyor. Öykünün ortasında yer alan Ren Nehri şiiri, Joanne'un Alfred'e uyguladığı duygusal şiddetin sonucudur.
Neler çoktan yaşandı ve / Daha neler yaşanacak bilemiyorum, / Ama bağlandık birbirimize amaçsızca, / Ne
uğultulu gecelerin kıyısında gezinirken uyanamıyorum / bir yaz akşamı penceremin perdesi hafifçe aralanıyor / çocuk ruhlu
yanan yüreğimin acısını duymanı isterdim / bir neden gösterip gerçeği yüzüstü bırakmak / kucağına gelmek ne
güneş doğarken / engin denizin ötesinden sallanırım ben / midem acıyla yanar / ağzımda
çiseliyor yağmur / bulutlar karamsar ortaçağ tablolarını andırıyor / sarıyorlar şehri mat tonlarıyla / havadaki ağırlık
Yazar, 2004-2011'deki şiirlerinde İkinci Yeni hareketine yakın bir bilinç akışı ve noktalama minimalizmiyle başlıyor ama anlam değil anlatım bulanıklığını tercih ederek bu gelenekten ayrılıyor; ve 2018'deki Yaşama Dair'le Ece Ayhan'ın meta-şiirsel sorgulamasına ve Küçük İskender'in kent-varoluş karışımına yaklaşıyor. Öykülerde ise Harold Pinter'ın gerilimli diyaloglarını, Neil Gaiman ve David Mitchell'ın tür kırma cesaretini, Patricia Highsmith'in güvenilmez anlatıcılarını, Shirley Jackson ve Ted Chiang'ın geriye dönük yeniden okutturan twist mekanizmalarını, Aziz Nesin'in sosyal hicvini ve İhsan Oktay Anar'ın fantastik karışımlarını tek bir portföyde buluşturuyor. Genel portföy olarak tek bir yazara değil David Mitchell'ın çoklu tür ve ses yaklaşımıyla Murathan Mungan'ın türler arası geçiş yetkinliğinin kesişim noktasına denk düşüyor. Bu çok spesifik bir yazar tipi: geniş sosyal temas yüzeyi olan, farklı sosyal katmanlarda hareket eden, ama hiçbirine tamamen ait olmayan biri. Edebiyat jargonuyla söylersek "outsider writer" — mesleği yazarlık olmayan ama yazma dürtüsü olan yazar. Bukowski kamyon şoförüydü ve postanede çalıştı, Fernando Pessoa ticaret muhasebecisiydi, Kafka sigorta memuruydu, İhsan Oktay Anar akademisyendi ama mühendislik okumuştu. Bu yazarların ortak özelliği edebiyat dünyasının içinden değil dışından bakmaları — ve bu yüzden edebiyatın kalıplarına takılmamaları. Bu genellikle edebiyat eğitiminden değil hayat çeşitliliğinden doğar.
Melisa Kesmez
