..E-posta: Şifre:
İzEdebiyat'a Üye Ol
Sıkça Sorulanlar
Şifrenizi mi unuttunuz?..
Ben bir kuşum; uçtum yuvadan... Artık ben nerede, eve dönme isteği nerede?.. -Leyla ve Mecnun, Fuzuli
şiir
öykü
roman
deneme
eleştiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
Üyelik
Yazar Katılımı
Yazar Kütüphaneleri



Şu Anda Ne Yazıyorsunuz?
İnternet ve Yazarlık
Yazarlık Kaynakları
Yazma Süreci
İlk Roman
Kitap Yayınlatmak
Yeni Bir Dünya Düşlemek
Niçin Yazıyorum?
Yazarlar Hakkında Her Şey
Ben Bir Yazarım!
Şu An Ne Okuyorsunuz?
Tüm başlıklar  


 


 

 




Arama Motoru

İzEdebiyat > İnceleme > Dönemler > Salih Zeki Çavdaroğlu




27 Haziran 2020
Türkiye' Nin Üç Asırlık Asrîleşme Ya da Batılılaşma ve Çağdaşlaşma Patinajları  
Salih Zeki Çavdaroğlu
"BATILILAŞMA" MACERAMIZ...


:AAB:
Aslında, evveliyatı Osmanlı Devleti’nin zevâl yıllarına kadar dayanan bir ütopya idi “Asrîleşme”…
Asrîleşme; yâni, zamânın geçerli düzenine uymak, öngörülen kuralları ve modasına ayak uydurmak, modernleşmek…
Fâtihler, Yavuzlar, Kânunîler’ in hükümdarlık zamanlarının sonrasında, 17. yüzyıldan itibaren teklemeye başlayan Osmanlı devlet çarkı, bizzat devleti yönetenlerce farkedilmişse de, bu olumsuz durumun çözümü hususunda neredeyse tamamı aynı yanlışta, bunun çözümünün “asrîleşmek” olduğu hususunda birleşmişlerdir.
20. yüzyılda “ Lâle Devri” olarak adlandırılacak olan, 1718-1730 yılları arasında Padişah Sultan III. Ahmed ile Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa’ nın yönetiminde yaşanmış olan yıllar içinde, Batı kültür ve müesseselerine yoğun bir ilgiolacaktır. ülke olarak, geri kalmışlığımızın ilk yanlış tesbiti yapılacak ve bu yanlış, daha sonraki yıllarda Tanzimat, Meşrutiyet ve hatta Cumhuriyet dönemlerinde de ısrarla devam ettirilecekti.
Bu yanlış neydi ? Avrupa devletlerinin, askerî, teknoloji, ekonomi, siyaset bakımından, olumlu değişikliklerini göz ardı edilip, sadece onların hayat tarzları, kılık kıyafetleri, eğlenceleri, vd. hususlardaki farklılıklarının örnek alınması olacaktır.
Dolayısıyla, devletin tehlike sinyalleri verdiği bir dönemde, başta sarayın içinde bulunduğu, lüks, zevk ve sefâ , toplumun, hayat tarzı, ahlâk ve davranışlarında önemli değişiklikler yapacaktı.
Yani, Osmanlı; Batı ile mücadele edebilmek için, onlar gibi yaşamanın yeterli olabileceğine kendini inandırmıştı bir kere. Artık ülkenin kurtuluşunda tek hedef; “asrîleşmek, Batılılaşmak, Avrupalılaşmak” olacaktı.
III. Selim devrinde , Avrupa ile temaslar arttırılacak, bilhassa askerî alanda, Avrupalılara benzeme çabalarına büyük bir hız verilecektir. Özellikle, Fransa ile olan ilişkilere özel önem verilecekti. Bu ilişkiler ve bilgi alışverişleri sonucunda, denenecek olan şeklî değişim hareketleri ile, Tanzimat’ a gidecek yol açılacaktı.
II. Mahmud devlet tahtına oturması ile askerî alanda en radikal kararları almış, artık iyiden iyiye zıvanadan çıkmış olan Yeniçerilik meselesini, en kanlı bir şekilde çözmüş, ama yerine ikâme ettiği yeni askerî teşkilâtını da, diğer reformlarında olduğu gibi sadece batı özentili bir şekilcilikle donattığından, sadra şifâ bir değişim gerçekleştiremeyecektir.
Sultan Mahmud’ un vefâtı ile, genç yaşta, hiçbir devlet tecrübesi olmadan, Osmanlı padişahı olan Abdülmecid, o devirde Türkiyede fink atan İngiliz devleti elemanları için aranıp da bulunamayacak bir fırsattı.
İngilizler; bütün hayatı boyunca, kendi elemanları addettikleri Mustafa Reşit Paşa’ yı, o devirde, Türkiye’ de büyükelçileri olan Lord Rading’ in gayretiyle, sadrâzamlık makamına tâyin ettirerek, diledikleri her siyâseti gerçekleştirecekleceklerdi.
Sonrası mâlum; “ Tanzimât Fermanı” adıyla mâruf, Osmanlı’ ya İngilizlerce dikte ettirilen metin, tamamen İslâmiyet’ i karalayıcı mahiyette, siyonizmin bu topraklarda rahatça hüküm sürmesi için , “mason locaları” açılmasına imkân veren, Avrupa’ nın bütün yoz günlük hayatının, hızla başta İstanbul olmak üzere ülkenin bütün şehirlerine yayılmasını sağlayacak bir hareketin ateşleyicisi olacaktı.
Devleti 31 sene dâhiyâne bir siyâsi santraç ile yöneten Sultan II. Abdülhamid zamanında, Osmanlı Devleti, Batılılaştırma oyalanmalarının dışında, ilk defa gerçek anlamda, atâletinden silkelenerek, çağdaş anlamda önemli mesafeler katedecektir.
Abdülhamid Han; öncelikle eğitim, sağlık olmak üzere; imâr, haberleşme, sanayi vd. alanlarda memleket genelinde önemli ve günümüze kadar gelen büyük yatırımlara imza atacaktır.
Ancak; Jön Türk olarak bilinen İttihatçılar’ ın “batılılaşma” adına 1909’ da, Abdülhamid Han’ ı tahtından indirmekle başlattığı süreç, çok değil 9 sene sonra Osmanlı Devleti’ nin çöküşü ile son bulacaktı.
Çanakkale ve İstiklâl savaşları ile imtihan edilen Türk milleti, bu ateşle verdikleri imtihanı başarı ile kazansa da; Osmanlı devletinin yerine ikame edilecek olan Cumhuriyet devletinde, yönlerini daha fazla Batı’ ya çevirecekler ve âdeta, Tanzimat sonrasındaki birikimleri tekrar gündemlerine alarak, millete daha ağır bir “muassırlaşma” histerisi yaşatacaklardı.
1920-2000 yılları arasında Türkiye’ nin odaklandığı her konu, hep “Batılılaşma” sloganı eşliğinde taklidi bir zihniyetle ele alındı. Batı pusulasını takip ederek belli noktalara gelebileceğimiz dar kalıplar ve hep bizim âciz bir millet olduğumuz, ancak, şeklen ve hayat tarzımızla “Batı” ‘ ya benzersek bir şeyler yapabileceğimiz üzerine kurgulandı.
2000’ li yılların ilk 10 senelik diliminde, nisbeten bu zihniyetten vazgeçildi ve 2015’ den sonra atılan adımlarla ise , “ Biz bize benzeriz “ mantığı ile kendi imkan ve gayretlerimizle yeni bir kalkınma hamlesine başlatıldı.
Görüyoruz ki; zihniyet olarak da, uygulama olarak da, hiç bir konuda artık, taklidî devlet ve millet durumunda değiliz.
Önümüzde Avrupa ile mesafeyi kapatmamız için uzun bir zaman süreci varsa da, gelecekten umutluyuz.

Salih Zeki Çavdaroğlu
17 Haziran 2020.


https://ferahnak.wordpress.com/2020/06/27/turkiye-nin-uc-asirlik-asrilesme-ya-da-batililasma-ve-cagdaslasma-patinajlari/



Söyleyeceklerim var!

Bu yazıda yazanlara katılıyor musunuz? Eklemek istediğiniz bir şey var mı? Katılmadığınız, beğenmediğiniz ya da düzeltilmesi gerekiyor diye düşündüğünüz bilgiler mi içeriyor?

Yazıları yorumlayabilmek için üye olmalısınız. Neden mi? İnanıyoruz ki, yüreklerini ve düşüncelerini çekinmeden okurlarına açan yazarlarımız, yazıları hakkında fikir yürütenlerle istediklerinde diyaloğa geçebilmeliler.

Daha önceden kayıt olduysanız, burayı tıklayın.


 


İzEdebiyat yazarı olarak seçeceğiniz yazıları kendi kişisel kütüphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi kütüphanenizi oluşturmak için burayı tıklayın.

Yazarın dönemler kümesinde bulunan diğer yazıları...
Demokrat Parti İktidarı ve Onu Bitiren 27 Mayıs Darbesi" Nde Müzikte Yaşananlar

Yazarın İnceleme ana kümesinde bulunan diğer yazıları...
Cumhuriyet’ İn Ürettiği Bir Ütopya :
Sadrâzam Râmi Mehmed Paşa ile Müzikolog - Bestekâr Dimitrius Kantemiroğlu Dostluğu
Osmanlı Mûsıkîsinin İpi Çekiliyor
‘ 2. Adam ‘ İsmet İnönü’ Nün Cumhurbaşkanlığı Döneminde Kültür, Sanat ve Musıki
1930’ Lu Yıllarda Musıkimize Yönelik Tasfiye ve Ayar Sonrası Aralanan Kapı İle Tanışıp Dost Olduğumuz Arap Musıkisi ve Arap Filmleri Maceramız
‘kemalizm’ Aslında Bir ‘ İsmet İnönü Devleti’ İdeolojisidir
Bir ‘uç Beyi’ : Münir Nureddin Bey
İki Yıllık Başkanlık Sistemi Uygulamalarını Nasıl Değerlendirebiliriz?
İdeolocya Örgüsü’ Nün Şekillenişinde Necip Fazıl’ In Fikir Çilesi
Lâle Devri’ Nin Önemli Bestekârları

Yazarın diğer ana kümelerde yazmış olduğu yazılar...
İki Bedene Tek Ruh [Şiir]
Adı Konulmamış Duygular [Şiir]
Hayal Bazan Gerçeği Aşar [Şiir]
Yağmuru Beklerken [Şiir]
Aşk Bir Terennüm İse [Şiir]
Sensizlik Beyitleri [Şiir]
Her Şey Geçmişte Kaldı [Şiir]
"" Mâzi Kalbimde Yaradır "" [Şiir]
Vesvese [Şiir]
Sensiz Bayram [Şiir]


Salih Zeki Çavdaroğlu kimdir?

Otuz yıldan fazla bir süredir Geleneksel Türk Musıkisi eğitimi aldım. Üsküdar Musıki Cemiyeti' nde 20 yıl korist - solist olarak görev yaptım. Bu güz Türk Musıkisi üzerine makaleler yazıyorum. (bkz. www. musikidergisi. com)

Etkilendiği Yazarlar:
N.Fazıl , C.Meriç, B.Ayvazoğlu,


yazardan son gelenler

yazarın kütüphaneleri



 

 

 




| Şiir | Öykü | Roman | Deneme | Eleştiri | İnceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babıali Kütüphanesi | Yazar Kütüphaneleri | Yaratıcı Yazarlık

| Katılım | İletişim | Yasallık | Saklılık & Gizlilik | Yayın İlkeleri | İzEdebiyat? | SSS | Künye | Üye Girişi |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

İzEdebiyat bir İzlenim Yapım sitesidir. © İzlenim Yapım, 2020 | © Salih Zeki Çavdaroğlu, 2020
İzEdebiyat'da yayınlanan bütün yazılar, telif hakları yasalarınca korunmaktadır. Tümü yazarlarının ya da telif hakkı sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadır. Yazarların ya da telif hakkı sahiplerinin izni olmaksızın sitede yer alan metinlerin -kısa alıntı ve tanıtımlar dışında- herhangi bir biçimde basılması/yayınlanması kesinlikle yasaktır.
Ayrıntılı bilgi icin Yasallık bölümüne bkz.